Στιχουργοί: Παραδοσιακό
Συνθέτες: Παραδοσιακό
Έταιρον κι η λυγερή
πάν’ όλιον τον ποταμόν
Έταιρον επέρνιξεν
λυγερή ’κ’ επόρεσεν
-Πέρνιξον με, Έταιρε,
το βραχ̌ι͜άλι μ’ δίγω σε
-Το βραχ̌ι͜άλι σ’ ’κι θέλω,
άλλο τάμαν τάξον με
-Πέρνιξον με -ν-, Έταιρε,
το ζωνάρι μ’ δίγω σε
-Το ζωνάρι σ’ ’κι θέλω,
άλλο τάμαν τάξον με
Ας σην ψ̌η μ’ κι άλλο πολλά
τ’ άλλα όλια δίγω σε
Ας σο χ̌έρ’ επέρπαξεν
κι ατέν πέραν έσυρεν
-Αρ’ δος, κόρ’, ντο έταξες
και ντ’ εσυνετάγαμε
Ακεί πέραν κόμι͜α είν’
πάω εκεί και δίγω σε
Ακεί πέραν ραχ̌ι͜ά είν’
πάω εκεί και δίγω σε
-Έρθαμε κι εξέρθαμε
κι εξεκαμπανίσταμε
Αρ’ δος, κόρ’, ντο έταξες
και ντ’ εσυνετάγαμε
-Δέξτε͜ ατον τη σ̌κύλ’ τον γιον!
Εγώ ’δέν ’κι δίγ’ ατον! (x3)
-Δέξτε͜ ατον τη σ̌κύλ’ τον γιον!
Εγώ ’δέν ’κι δίγ’ ατον! (x3)| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| ακεί | εκεί | ||
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα | |
| ας σην | απ’ την | ασό σην (από την) | |
| ας σο | απ’ το | ασό σο (από το) | |
| ατέν | αυτήν | ||
| βραχ̌ι͜άλι | βραχιόλι | βραχιάλιον<bracchiale<βραχίων | |
| ’δέν | τίποτα | ||
| δέξτε | (προστ.) διώξτε | ||
| δίγ’ | δίνω | ||
| δίγω | δίνω | ||
| δος | δώσε | ||
| είν’ | (για πληθ.) είναι | ||
| εξεκαμπανίσταμε | απομακρυνθήκαμε πολύ, ξεμακραίναμε | ||
| εξέρθαμε | φτάσαμε | ||
| επέρνιξεν | διέσχισε, πέρασε απέναντι | ||
| επέρπαξεν | άρπαξε | ||
| επόρεσεν | μπόρεσε | ||
| έρθαμε | ήρθαμε | ||
| εσυνετάγαμε | συμφωνήσαμε, συνταχθήκαμε | ||
| έσυρεν | έσυρε, τράβηξε, έριξε | ||
| έταιρε | σύντροφε! συνοδοιπόρε! | ||
| έταιρον | σύντροφος, συνοδοιπόρος | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κι άλλο πολλά | περισσότερο, παραπάνω | ||
| κόμι͜α | στάνες, αχυρώνες, αγροκτήματα | kom<գոմ (ή/και) εκ των κώμη, kūmh (περσ.)=περίφραξη, κλουβί | |
| όλια | όλα | ||
| όλιον | όλο, ολόκληρο | ||
| πέρνιξον | (προστ.) διέσχισε, πέρασε απέναντι | ||
| πολλά | (επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ | ||
| ραχ̌ι͜ά | ράχες, βουνά | ||
| σ̌κύλ’ | (γεν.) σκύλου | ||
| τάξον | (προστ.) τάξε | ||
| χ̌έρ’ | χέρι | ||
| ψ̌η | ψυχή |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| ακεί | εκεί | ||
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα | |
| ας σην | απ’ την | ασό σην (από την) | |
| ας σο | απ’ το | ασό σο (από το) | |
| ατέν | αυτήν | ||
| βραχ̌ι͜άλι | βραχιόλι | βραχιάλιον<bracchiale<βραχίων | |
| ’δέν | τίποτα | ||
| δέξτε | (προστ.) διώξτε | ||
| δίγ’ | δίνω | ||
| δίγω | δίνω | ||
| δος | δώσε | ||
| είν’ | (για πληθ.) είναι | ||
| εξεκαμπανίσταμε | απομακρυνθήκαμε πολύ, ξεμακραίναμε | ||
| εξέρθαμε | φτάσαμε | ||
| επέρνιξεν | διέσχισε, πέρασε απέναντι | ||
| επέρπαξεν | άρπαξε | ||
| επόρεσεν | μπόρεσε | ||
| έρθαμε | ήρθαμε | ||
| εσυνετάγαμε | συμφωνήσαμε, συνταχθήκαμε | ||
| έσυρεν | έσυρε, τράβηξε, έριξε | ||
| έταιρε | σύντροφε! συνοδοιπόρε! | ||
| έταιρον | σύντροφος, συνοδοιπόρος | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κι άλλο πολλά | περισσότερο, παραπάνω | ||
| κόμι͜α | στάνες, αχυρώνες, αγροκτήματα | kom<գոմ (ή/και) εκ των κώμη, kūmh (περσ.)=περίφραξη, κλουβί | |
| όλια | όλα | ||
| όλιον | όλο, ολόκληρο | ||
| πέρνιξον | (προστ.) διέσχισε, πέρασε απέναντι | ||
| πολλά | (επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ | ||
| ραχ̌ι͜ά | ράχες, βουνά | ||
| σ̌κύλ’ | (γεν.) σκύλου | ||
| τάξον | (προστ.) τάξε | ||
| χ̌έρ’ | χέρι | ||
| ψ̌η | ψυχή |
Με την ευγενική χορηγία φιλοξενίας της 