
Στιχουργοί: Γιώργος Θεοδωρίδης
Συνθέτες: Γιώργος Θεοδωρίδης
Αντάρτικο... φόβος και τρόμος των Τούρκων, σύμβολο αντίστασης, ελπίδας και στηρίγματος των Ποντίων και Χριστιανών, ιδιαίτερα των αμάχων. Κοτζ̌ά-Αναστάσ’, επάξια κατέχεις τιμητική θέση στο αθάνατο πάνθεον των ηρώων του Ποντιακού αντάρτικου και του Ελληνικού έθνους. Αιωνία η μνήμη σου!
♫
Εσέν ατέ π’ εγέννεσεν
έτον λεαινομάνα
Σ’ Εντίκ Πουνάρ τη Έρπαας
τη Πόντου ανταρτομάνα
♫
Στουλάρ’ έσ’νε σ’ αδύναμους,
εποίν’νες ανθρωπίας
Τη Γιάκωβονος λεοντάρ’,
παιδά τ’ Ελευθερίας
♫
Τραντέλλενα Κοτζ̌ά-Αναστάσ’
σα είκοσι σ’ καπιτάνος
Φόβον και τρόμον σοι τουσ̌μάντς,
άμον εσέν ’κ’ έν’ άλλος
♫
Εμπρολαλείς σον πόλεμον
μ’ οπίσ’ ι-σ’ παλληκάρι͜α
Λες και χορεύ’ς Πυρρίχιον
με Πόντια τσ̌αναβάρι͜α
♫
Έρθεν χαπάρ’ δύο Χριστιανάρ’
τ’ εικοσιδυόν χρονίας
Είκοσι έξ’ μόλις χρονών
εποίκαν την κηδεία σ’
♫
Γαρήδες κλαίν’, μοιρολογούν
ντ’ έχασεν η πατρίδα
Και παλληκάρι͜α υμνολογούν
τον υστερνόν Ακρίταν
♫
Σα χρόνι͜α ατά τα δίσεκτα
τη γενεάς τ’ Ελλήνων
Μ’ ανάσπαλτον το όνομα σ’,
ανέβζηγον ο ήλι͜ον
♫
Κοτζ̌ά-Αναστάσ’, αθάνατος,
λαφρύν να έν’ το χώμα σ’
’Νικέθεν και ο θάνατος
όμο κι ας σον Χριστόν μας| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| ανάσπαλτον | αλησμόνητο/η, αξέχαστο/η | ||
| ανέβζηγον | άσβηστο | ||
| ανθρωπίας | (ον. πληθ.,τα) ανθρωπιές, πράξεις ανθρωπιάς | ||
| ας σον | απ’ τον | ασό σον (από τον) | |
| ατά | αυτά | ||
| ατέ | αυτή | ||
| γαρήδες | γυναίκες | karı | |
| γενεάς | γενιές | ||
| εγέννεσεν | γέννησε | ||
| έν’ | είναι | ||
| έξ’ | έξω ή ο αριθμός έξι | ||
| εποίκαν | έκαναν, έφτιαξαν | ποιέω-ῶ | |
| εποίν’νες | έκανες, έφτιαχνες | ποιέω-ῶ | |
| έρθεν | ήρθε | ||
| έσ’νε | ήσουν | ||
| έτον | ήταν | ||
| έχασεν | έχασε, έδιωξε, πέταξε κτ | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| καπιτάνος | καπετάνιος | ||
| λεοντάρ’ | λιοντάρι | ||
| ’νικέθεν | (ενικέθεν) νικήθηκε | ||
| όμο | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| οπίσ’ | πίσω | ||
| παιδά | παιδιού, αγοριού | ||
| σοι | στους/στις, τους/τις | ||
| στουλάρ’ | στύλος που βαστάζει την στέγη οικίας, μτφ. στήριγμα | ||
| τουσ̌μάντς | εχθρούς | düşman/duşmān | |
| τσ̌αναβάρι͜α | θηρία, τέρατα, μτφ. παλληκάρια | canavar/cānāver | |
| υστερνόν | κατοπινό, τελευταίο, στερνό | ||
| χαπάρ’ | χαμπάρι, είδηση, μαντάτο | haber/ḫaber | |
| χορεύ’ς | χορεύεις | ||
| Χριστιανάρ’ | Δεκέμβρη |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| ανάσπαλτον | αλησμόνητο/η, αξέχαστο/η | ||
| ανέβζηγον | άσβηστο | ||
| ανθρωπίας | (ον. πληθ.,τα) ανθρωπιές, πράξεις ανθρωπιάς | ||
| ας σον | απ’ τον | ασό σον (από τον) | |
| ατά | αυτά | ||
| ατέ | αυτή | ||
| γαρήδες | γυναίκες | karı | |
| γενεάς | γενιές | ||
| εγέννεσεν | γέννησε | ||
| έν’ | είναι | ||
| έξ’ | έξω ή ο αριθμός έξι | ||
| εποίκαν | έκαναν, έφτιαξαν | ποιέω-ῶ | |
| εποίν’νες | έκανες, έφτιαχνες | ποιέω-ῶ | |
| έρθεν | ήρθε | ||
| έσ’νε | ήσουν | ||
| έτον | ήταν | ||
| έχασεν | έχασε, έδιωξε, πέταξε κτ | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| καπιτάνος | καπετάνιος | ||
| λεοντάρ’ | λιοντάρι | ||
| ’νικέθεν | (ενικέθεν) νικήθηκε | ||
| όμο | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| οπίσ’ | πίσω | ||
| παιδά | παιδιού, αγοριού | ||
| σοι | στους/στις, τους/τις | ||
| στουλάρ’ | στύλος που βαστάζει την στέγη οικίας, μτφ. στήριγμα | ||
| τουσ̌μάντς | εχθρούς | düşman/duşmān | |
| τσ̌αναβάρι͜α | θηρία, τέρατα, μτφ. παλληκάρια | canavar/cānāver | |
| υστερνόν | κατοπινό, τελευταίο, στερνό | ||
| χαπάρ’ | χαμπάρι, είδηση, μαντάτο | haber/ḫaber | |
| χορεύ’ς | χορεύεις | ||
| Χριστιανάρ’ | Δεκέμβρη |

