
Στιχουργοί: Παραδοσιακό
Συνθέτες: Παραδοσιακό
Τσ̌οπάνος με τα πρόγατα
λάσκουμαι τα ραχ̌ία
Πίνω τα κρύα τα νερά,
σύρω τη μαναχ̌ίαν
Τσ̌οπάνε μ’, ντό γιοσμάς είσαι;
Νασάν που έ͜ει σε -ν- άντρα!
Άφ’ς ατα κι έλα μετ’ εμέν,
τα πρόγατα σ’ ’κι χάν’νταν
Και πού ν’ αφήνω τ’ άκλερα;
Πάν’ χάν’νταν με τ’ αρνία
Αν θέλτς έλα συ εύρα με
σα βαθέα τ’ ορμία
Ο τσ̌οπάνον ερρώστεσεν
και -ν- εκούξεν «Μανίτσα μ’,
εχάθανε τα πρόγατα μ’!
Θα κλαίει η τρυγονίτσα μ’»| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| άκλερα | άκληρα, φτωχά, δυστυχή, ταλαίπωρα | ||
| ατα | αυτά | ||
| άφ’ς | (προστ.) άφησε | ||
| βαθέα | βαθιά | ||
| γιοσμάς | κομψός, λεβέντης νέος | yosma | |
| έ͜ει | έχει | ||
| εκούξεν | φώναξε, λάλησε, κάλεσε κπ ονομαστικά | ||
| ερρώστεσεν | αρρώστησε | ||
| εύρα | βρήκα, (ιδιωμ. προστ.) βρες | ||
| εχάθανε | χάθηκαν | ||
| θέλτς | θέλεις | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| λάσκουμαι | περιφέρομαι, τριγυρίζω, περιπλανώμαι | ἀλάομαι/ηλάσκω | |
| μαναχ̌ίαν | μοναξιά | ||
| μανίτσα | μανούλα | ||
| μετ’ | μαζί με (με αιτιατική), με (τρόπος) | ||
| νασάν | χαρά σε | ||
| ορμία | ρυάκια, ρεματιές | ||
| πρόγατα | πρόβατα | ||
| ραχ̌ία | ράχες, βουνά | ||
| σύρω | σέρνω, τραβώ, ρίχνω | ||
| τρυγονίτσα | (υποκορ.) το πουλί τρυγόνι, χαϊδευτική προσφώνηση γυναίκας | τρυγών<τρύζω | |
| χάν’νταν | χάνονται, διώχνονται |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| άκλερα | άκληρα, φτωχά, δυστυχή, ταλαίπωρα | ||
| ατα | αυτά | ||
| άφ’ς | (προστ.) άφησε | ||
| βαθέα | βαθιά | ||
| γιοσμάς | κομψός, λεβέντης νέος | yosma | |
| έ͜ει | έχει | ||
| εκούξεν | φώναξε, λάλησε, κάλεσε κπ ονομαστικά | ||
| ερρώστεσεν | αρρώστησε | ||
| εύρα | βρήκα, (ιδιωμ. προστ.) βρες | ||
| εχάθανε | χάθηκαν | ||
| θέλτς | θέλεις | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| λάσκουμαι | περιφέρομαι, τριγυρίζω, περιπλανώμαι | ἀλάομαι/ηλάσκω | |
| μαναχ̌ίαν | μοναξιά | ||
| μανίτσα | μανούλα | ||
| μετ’ | μαζί με (με αιτιατική), με (τρόπος) | ||
| νασάν | χαρά σε | ||
| ορμία | ρυάκια, ρεματιές | ||
| πρόγατα | πρόβατα | ||
| ραχ̌ία | ράχες, βουνά | ||
| σύρω | σέρνω, τραβώ, ρίχνω | ||
| τρυγονίτσα | (υποκορ.) το πουλί τρυγόνι, χαϊδευτική προσφώνηση γυναίκας | τρυγών<τρύζω | |
| χάν’νταν | χάνονται, διώχνονται |

