
Στιχουργοί: Κώστας Καλεμκερίδης
Συνθέτες: Γιώτης Γαβριηλίδης
Τρία έμορφα χωρία
απάν’ καικά σ’ ορμία
Έκαψαν ατα οι Γερμανοί,
τη Χίτλερ τα θερία
Το Μούρσαλη¹, το Κοτσ̌αλάρ²,
τη Μουσγαλής³ παιδία
Ατείν’ έσαν καλοί ανθρώπ’
με πλούσιον καρδία
’Τοπλάεψαν όλον το μιλέτ’
απέσ’ σην εκκλησίαν
Βαρκίγματα, τσ̌αΐγματα
κι εδέκαν α’ φωτίαν
Το Μούρσαλη¹, το Κοτσ̌αλάρ²,
τη Μουσγαλής³ παιδία
Ατείν’ έσαν καλοί ανθρώπ’
με πλούσιον καρδία
Εκεί οπίσ’ ντ’ επέμ’νανε
μικρά μωρά, παιδία
Ατά εταγουτεύτανε
και σ’ όλι͜α τα χωρία
Το Μούρσαλη¹, το Κοτσ̌αλάρ²,
τη Μουσγαλής³ παιδία
Ατείν’ έσαν καλοί ανθρώπ’
με πλούσιον καρδίαν| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| α’ | (ατό) αυτό, το | ||
| ανθρώπ’ | άνθρωποι | ||
| απάν’ | πάνω | ||
| απέσ’ | μέσα | ||
| ατά | αυτά | ||
| ατα | αυτά | ||
| ατείν’ | αυτοί | ||
| βαρκίγματα | κραυγές, θρήνοι | ||
| εδέκαν | έδωσαν | ||
| έμορφα | όμορφα | ||
| επέμ’νανε | απόμειναν | ||
| έσαν | ήταν | ||
| εταγουτεύτανε | σκορπίστηκαν, διασκορπίστηκαν | dağıtmak | |
| θερία | θεριά, θηρία | ||
| καικά | προς τα κάτω, εκεί ακριβώς, κοντά | ||
| μιλέτ’ | φυλή, έθνος | millet | |
| οπίσ’ | πίσω | ||
| ορμία | ρυάκια, ρεματιές | ||
| παιδία | παιδιά | ||
| ’τοπλάεψαν | (ετοπλάεψαν) μάζεψαν, συγκέντρωσαν | toplamak | |
| τσ̌αΐγματα | φωνές | ||
| χωρία | χωριά |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| α’ | (ατό) αυτό, το | ||
| ανθρώπ’ | άνθρωποι | ||
| απάν’ | πάνω | ||
| απέσ’ | μέσα | ||
| ατά | αυτά | ||
| ατα | αυτά | ||
| ατείν’ | αυτοί | ||
| βαρκίγματα | κραυγές, θρήνοι | ||
| εδέκαν | έδωσαν | ||
| έμορφα | όμορφα | ||
| επέμ’νανε | απόμειναν | ||
| έσαν | ήταν | ||
| εταγουτεύτανε | σκορπίστηκαν, διασκορπίστηκαν | dağıtmak | |
| θερία | θεριά, θηρία | ||
| καικά | προς τα κάτω, εκεί ακριβώς, κοντά | ||
| μιλέτ’ | φυλή, έθνος | millet | |
| οπίσ’ | πίσω | ||
| ορμία | ρυάκια, ρεματιές | ||
| παιδία | παιδιά | ||
| ’τοπλάεψαν | (ετοπλάεψαν) μάζεψαν, συγκέντρωσαν | toplamak | |
| τσ̌αΐγματα | φωνές | ||
| χωρία | χωριά |

¹ Παλιά ονομασία του χωριού Αμπελόφυτο Κιλκίς. Πλέον αποτελεί ιστορικό οικισμό ο οποίος ανήκει στα «Μαρτυρικά χωριά» και από το 1951 έχει καταργηθεί. ² Παλιά ονομασία του χωριού Κυδωνιά Κιλκίς (Χότζα Ογλαρή). Πλέον αποτελεί ιστορικό οικισμό ο οποίος ανήκει στα «Μαρτυρικά χωριά» και από το 1951 έχει καταργηθεί. ³ Παλιά ονομασία του χωριού Κλειστό Κιλκίς. Πλέον αποτελεί ιστορικό οικισμό ο οποίος ανήκει στα «Μαρτυρικά χωριά» και από το 1947 έχει προσαρτηθεί στο Ελληνικό Κιλκίς.
