
Στιχουργοί: Νάκος Ευσταθιάδης
Συνθέτες: Παραδοσιακό
Το τοξάρ’ απάν’ σο τέλ’
σύρ’ ατα και -ν- όλο μέλ’
Το λυρόπο μ’ μουρδουλίζ’
και τοι πονεμέντς κλαινίζ’
-Θείο, παίξον κεμεντζ̌έν
μάτσον με να τραγωδώ
-Τη ψ̌ης ι-μ’ τα τερτόπα,
ρίζα μ’, ’γώ θ’ αναστορώ
Έζησα και τη ζωή μ’
και -ν- ατώρα σο κιντί μ’
Κεμεντζ̌όπον και τοξάρ’
θα κρεμάνω σο τουβάρ’
-Θείο, παίξον κεμεντζ̌έν,
’ίνουμαι σ’ εσέν γουρπάν’
-Θα σύρω και το τοξάρ’
ζιλ, μεσαίον και γαπάν’
Παίζω λύρα ση χαράν
για τ’ εκείντς π’ έχ’νε γεράν
Για τη μάνας τα καημούς
και τη κύρ’ τα στεναγμούς
-Θείο, παίξον κεμεντζ̌έν
τον Πυρρίχιο χορόν
-Να λελεύω τη λαλιά σ’,
αηδονόπον και μικρόν κιντίν| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| αηδονόπον | αηδονάκι | ||
| αναστορώ | θυμάμαι, αναπολώ | ||
| απάν’ | πάνω | ||
| ατα | αυτά | ||
| ατώρα | τώρα | ||
| γαπάν’ | οι βαρύτονες (μπάσες) τονικότητες μουσικού οργάνου, το βαρύτονα κουρδισμένο (μπάσο) όργανο | ||
| γεράν | πληγή, τραύμα | yara | |
| γουρπάν’ | θυσία | kurban/ḳurbān | |
| εκείντς | εκείνους | ||
| έχ’νε | έχουνε | ||
| ζιλ | οι ψιλά κουρδισμένες χορδές της λύρας, το οξύφωνα κουρδισμένο όργανο | zil | |
| ’ίνουμαι | γίνομαι | ||
| κεμεντζ̌έν | λύρα | kemençe/kemānçe | |
| κεμεντζ̌όπον | (υποκορ.) λύρα | kemençe/kemānçe | |
| κιντί | απόγευμα, δείλι | ikindi | |
| κιντίν | απόγευμα, δείλι | ikindi | |
| κλαινίζ’ | στενοχωρώ/εί, κάνω/ει κπ να κλάψει | ||
| κύρ’ | πατέρα | ||
| λελεύω | χαίρομαι | ||
| μάτσον | (προστ.) μάθε σε κπ, δίδαξε | ||
| μέλ’ | μέλι | ||
| μουρδουλίζ’ | γρυλλίζει υπόκωφα, παράγει υπόκωφο ήχο | ||
| παίξον | (προστ.) παίξε | ||
| πονεμέντς | πονεμένους | ||
| σύρ’ | σύρω/ει, τραβάω/ει, ρίχνω/ει | ||
| σύρω | σέρνω, τραβώ, ρίχνω | ||
| τέλ’ | σύρμα, χορδή μουσικού οργάνου | tel | |
| τερτόπα | (υποκορ.) καημοί, βάσανα, στενοχώριες | dert | |
| τοι | τους/τις | ||
| τοξάρ’ | δοξάρι | ||
| τουβάρ’ | ντουβάρι, τοίχος | duvar/dīvār | |
| τραγωδώ | τραγουδάω | ||
| χαράν | γάμος | ||
| ψ̌ης | ψυχής |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| αηδονόπον | αηδονάκι | ||
| αναστορώ | θυμάμαι, αναπολώ | ||
| απάν’ | πάνω | ||
| ατα | αυτά | ||
| ατώρα | τώρα | ||
| γαπάν’ | οι βαρύτονες (μπάσες) τονικότητες μουσικού οργάνου, το βαρύτονα κουρδισμένο (μπάσο) όργανο | ||
| γεράν | πληγή, τραύμα | yara | |
| γουρπάν’ | θυσία | kurban/ḳurbān | |
| εκείντς | εκείνους | ||
| έχ’νε | έχουνε | ||
| ζιλ | οι ψιλά κουρδισμένες χορδές της λύρας, το οξύφωνα κουρδισμένο όργανο | zil | |
| ’ίνουμαι | γίνομαι | ||
| κεμεντζ̌έν | λύρα | kemençe/kemānçe | |
| κεμεντζ̌όπον | (υποκορ.) λύρα | kemençe/kemānçe | |
| κιντί | απόγευμα, δείλι | ikindi | |
| κιντίν | απόγευμα, δείλι | ikindi | |
| κλαινίζ’ | στενοχωρώ/εί, κάνω/ει κπ να κλάψει | ||
| κύρ’ | πατέρα | ||
| λελεύω | χαίρομαι | ||
| μάτσον | (προστ.) μάθε σε κπ, δίδαξε | ||
| μέλ’ | μέλι | ||
| μουρδουλίζ’ | γρυλλίζει υπόκωφα, παράγει υπόκωφο ήχο | ||
| παίξον | (προστ.) παίξε | ||
| πονεμέντς | πονεμένους | ||
| σύρ’ | σύρω/ει, τραβάω/ει, ρίχνω/ει | ||
| σύρω | σέρνω, τραβώ, ρίχνω | ||
| τέλ’ | σύρμα, χορδή μουσικού οργάνου | tel | |
| τερτόπα | (υποκορ.) καημοί, βάσανα, στενοχώριες | dert | |
| τοι | τους/τις | ||
| τοξάρ’ | δοξάρι | ||
| τουβάρ’ | ντουβάρι, τοίχος | duvar/dīvār | |
| τραγωδώ | τραγουδάω | ||
| χαράν | γάμος | ||
| ψ̌ης | ψυχής |

