
Στιχουργοί: Γιώτης Γαβριηλίδης
Συνθέτες: Παραδοσιακό
Άμον αχάντ’ εγέντονε
η εγάπη σ’, πουλόπο μ’
Τριγύλ’, τριγύλ’ απέσ’ σην ψ̌η μ’
γεράδες σο καρδόπο μ’
Συ εμέν πολλά τυρα̤ννί͜εις
αρ’ άμον τον Χριστόν -ι
Και κουβαλώ ο άχαρον
σ’ ωμία απάν’ σταυρόν -ι
Πάω για να σπανι͜άουμαι
και φτιλακίζ’ το ψ̌όπο μ’
Φουρκίουμαι και ψαλαφώ
ας σα χ̌έρι͜α σ’ νερόπον
Πατείς τη γούλα μ’ κι άλλ’ αφκά,
θα βάλτς με απέσ’ σο χώμαν¹
Η ψ̌η σ’ ευχαριστίεται,
ντό θα ’φτας με -ν- ακόμα;| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| απάν’ | πάνω | ||
| απέσ’ | μέσα | ||
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα | |
| ας σα | απ’ τα | ασό σα (από τα) | |
| αφκά | κάτω | ||
| αχάντ’ | αγκάθι | ἀκάνθιον, υποκορ. του ἄκανθα | |
| βάλτς | βάζεις, τοποθετείς | ||
| γεράδες | πληγές, τραύματα | yara | |
| γούλα | λαιμός | gula | |
| εγάπη | αγάπη | ||
| εγέντονε | έγινε | ||
| καρδόπο | καρδούλα | ||
| νερόπον | νεράκι | ||
| πατείς | πατάς | ||
| πολλά | (επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ | ||
| πουλόπο | πουλάκι | ||
| σπανι͜άουμαι | εκρήγνυμαι | ||
| τριγύλ’ | τριγύρω | ||
| τυρα̤ννί͜εις | τυραννάς, ταλαιπωρείς | ||
| φουρκίουμαι | πνίγομαι | ||
| ’φτας | (ευτάς) κάνεις, φτιάχνεις | εὐθειάζω | |
| φτιλακίζ’ | σπαρταρά, πάλλεται γρήγορα | ||
| ψαλαφώ | αναζητώ, ζητώ, ζητώ σε γάμο | ||
| ψ̌η | ψυχή | ||
| ψ̌όπο | ψυχούλα | ||
| ωμία | ώμοι |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| απάν’ | πάνω | ||
| απέσ’ | μέσα | ||
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα | |
| ας σα | απ’ τα | ασό σα (από τα) | |
| αφκά | κάτω | ||
| αχάντ’ | αγκάθι | ἀκάνθιον, υποκορ. του ἄκανθα | |
| βάλτς | βάζεις, τοποθετείς | ||
| γεράδες | πληγές, τραύματα | yara | |
| γούλα | λαιμός | gula | |
| εγάπη | αγάπη | ||
| εγέντονε | έγινε | ||
| καρδόπο | καρδούλα | ||
| νερόπον | νεράκι | ||
| πατείς | πατάς | ||
| πολλά | (επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ | ||
| πουλόπο | πουλάκι | ||
| σπανι͜άουμαι | εκρήγνυμαι | ||
| τριγύλ’ | τριγύρω | ||
| τυρα̤ννί͜εις | τυραννάς, ταλαιπωρείς | ||
| φουρκίουμαι | πνίγομαι | ||
| ’φτας | (ευτάς) κάνεις, φτιάχνεις | εὐθειάζω | |
| φτιλακίζ’ | σπαρταρά, πάλλεται γρήγορα | ||
| ψαλαφώ | αναζητώ, ζητώ, ζητώ σε γάμο | ||
| ψ̌η | ψυχή | ||
| ψ̌όπο | ψυχούλα | ||
| ωμία | ώμοι |

¹ Ακούγεται να λέει την πρώτη φορά εκ παραδρομής «ντό θα ’φτας με -ν- ακόμα;» το οποίο είναι η κατάληξη στο δεύτερο ημίστιχο.
