
Στιχουργοί: Γιώργος Αμαραντίδης
Συνθέτες: Γιώργος Αμαραντίδης
Ήλιος ας σην ανατολήν
εσέναν αραεύ’
Ελέπ’ τα κάλλια σ’ τ’ έμορφα
και πώς να βασιλεύ’;
Χαλαεμένον τάσ’,
πετάς και πού θα πας;
Έλα ’μπα σ’ εγκαλιόπο μου,
πασ̌κείμ’ ντο ’κ’ εγροικάς;
Ο ήλιον παίρ’ σον πρόσωπο σ’
και -ν- ο φέγγον ζελεύ’
Όλιον την νύχταν κλώσ̌κεται
κι εσέναν αραεύ’
Χαλαεμένον τάσ’,
πετάς και πού θα πας;
Έλα ’μπα σ’ εγκαλιόπο μου,
πασ̌κείμ’ ντο ’κ’ εγροικάς;
Τ’ άστρα, ο ήλιον κι ο φέγγον
από ψηλά τερούν
Ντ’ εποίκα σε κι εμέν ’κι θέλτς
τ’ έναν τ’ άλλο ’ρωτούν
Χαλαεμένον τάσ’,
πετάς και πού θα πας;
Έλα ’μπα σ’ εγκαλιόπο μου,
πασ̌κείμ’ ντο ’κ’ εγροικάς;
Χάραξεν η ανατολή,
έχ̌’ κι έρ’ται ο Αυγερινόν
Έλα -ν- ας ανταμώνομε,
μ’ αφήντς με μαναχόν
Έλα έμπα σ’ εγκαλιόπο μου,
μ’ αφήντς με μαναχόν
Χαλαεμένον τάσ’,
πετάς και πού θα πας;
Έλα ’μπα σ’ εγκαλιόπο μου,
πασ̌κείμ’ ντο ’κ’ εγροικάς;
Φυσά αέρας παρχαρί’
κι εσέναν αραεύ’
Χαρά σ’ ατόν που ποδεδίζ’
κι εσέναν που λελεύ’
Χαλαεμένον τάσ’,
πετάς και πού θα πας;
Έλα ’μπα σ’ εγκαλιόπο μου,
πασ̌κείμ’ ντο ’κ’ εγροικάς;| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| ανταμώνομε | ανταμώνουμε | ||
| αραεύ’ | ψάχνω/ει, αναζητώ/άει, γυρεύω/ει | aramak | |
| ας σην | απ’ την | ασό σην (από την) | |
| αφήντς | αφήνεις | ||
| εγκαλιόπο | αγκαλίτσα | ||
| εγροικάς | καταλαβαίνεις | ||
| ελέπ’ | βλέπει/βλέπω | ||
| έμορφα | όμορφα | ||
| έμπα | (προστ.) μπες | ||
| εποίκα | έκανα, έφτιαξα | ποιέω-ῶ | |
| έρ’ται | έρχεται | ||
| έχ̌’ | έχει | ||
| έχ̌’ κι έρ’ται | είναι στον ερχομό, έρχεται | ||
| ζελεύ’ | ζηλεύω/ει | ||
| θέλτς | θέλεις | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κάλλια | κάλλη | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κλώσ̌κεται | (αμετάβ.) γυρίζει, επιστρέφει | ||
| λελεύ’ | χαίρομαι/εται | ||
| μαναχόν | (έναρθρο) μοναχός, μοναχό, (επίρρ) μόνο/μοναχά | ||
| ’μπα | (έμπα) μπες | ||
| όλιον | όλο, ολόκληρο | ||
| παίρ’ | παίρνω/ει | ||
| παρχαρί’ | θερινού βοσκότοπου (παρχαριού) | ||
| πασ̌κείμ’ | μήπως, μήπως (και) | πᾶς καί ἔνι | |
| ποδεδίζ’ | (ενεργ. και μέση) χαίρομαι/εσαι, απολαμβάνω/ει, προσκυνώ/άει | από+δέδιν (<δείδω=φοβάμαι, ανησυχώ) | |
| τάσ’ | κύπελλο, ποτήρι από χαλκό | tas/ṭās | |
| τερούν | κοιτούν | ||
| φέγγον | φεγγάρι | ||
| χαλαεμένον | γανωμένο, το επαλειμμένο χάλκινο σκεύος με κασσίτερο | kalay + -μένος |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| ανταμώνομε | ανταμώνουμε | ||
| αραεύ’ | ψάχνω/ει, αναζητώ/άει, γυρεύω/ει | aramak | |
| ας σην | απ’ την | ασό σην (από την) | |
| αφήντς | αφήνεις | ||
| εγκαλιόπο | αγκαλίτσα | ||
| εγροικάς | καταλαβαίνεις | ||
| ελέπ’ | βλέπει/βλέπω | ||
| έμορφα | όμορφα | ||
| έμπα | (προστ.) μπες | ||
| εποίκα | έκανα, έφτιαξα | ποιέω-ῶ | |
| έρ’ται | έρχεται | ||
| έχ̌’ | έχει | ||
| έχ̌’ κι έρ’ται | είναι στον ερχομό, έρχεται | ||
| ζελεύ’ | ζηλεύω/ει | ||
| θέλτς | θέλεις | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κάλλια | κάλλη | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κλώσ̌κεται | (αμετάβ.) γυρίζει, επιστρέφει | ||
| λελεύ’ | χαίρομαι/εται | ||
| μαναχόν | (έναρθρο) μοναχός, μοναχό, (επίρρ) μόνο/μοναχά | ||
| ’μπα | (έμπα) μπες | ||
| όλιον | όλο, ολόκληρο | ||
| παίρ’ | παίρνω/ει | ||
| παρχαρί’ | θερινού βοσκότοπου (παρχαριού) | ||
| πασ̌κείμ’ | μήπως, μήπως (και) | πᾶς καί ἔνι | |
| ποδεδίζ’ | (ενεργ. και μέση) χαίρομαι/εσαι, απολαμβάνω/ει, προσκυνώ/άει | από+δέδιν (<δείδω=φοβάμαι, ανησυχώ) | |
| τάσ’ | κύπελλο, ποτήρι από χαλκό | tas/ṭās | |
| τερούν | κοιτούν | ||
| φέγγον | φεγγάρι | ||
| χαλαεμένον | γανωμένο, το επαλειμμένο χάλκινο σκεύος με κασσίτερο | kalay + -μένος |

